
Belhomme Köşkü (Atatürk Kütüphanesi)
1880’lerde İngiliz Wolf Kardeşler tarafından inşa ettirilen Belhomme Köşkü, eklektik cephe düzeni, İyon başlıklı sütunları ve İtalyan sivil mimarisini yansıtan arka cephesiyle Bornova’nın en zarif Levanten yapılarındandır. Mülkiyeti Xenopoulou, Belhomme ve Türk aileleri arasında el değiştiren köşk, 1997’de restore edilmiş olup bugün Bornova Belediyesi Atatürk Kütüphanesi olarak hizmet vermektedir.
Giriş
Belhomme Köşkü, diğer adıyla Xenopoulou Köşkü, 1880 yılında inşa edilmiştir.
Mimarına dair farklı kaynaklarda iki olasılık öne çıkar: İngiliz mimar Clark veya dönemin yapılarında etkili olan Wolf Kardeşler.
İlk sahibi Yunan-Katolik tüccar Pierre Xenoupoulo’dur.
Daha sonra yapı Belhomme Ailesi’ne geçmiş, 20. yüzyılın ilk yarısında ise Bornova’nın seçkin Levanten ailelerinden Helen Armand tarafından kullanılmıştır.
Mimari Özellikler
- Cephe: Ön cephede iyon başlıklı sütunlar ve geniş merdivenlerle tanımlanan eklektik bir karakter görülür.
- Arka cephe: 19. yüzyıl sonu–20. yüzyıl başı İtalyan sivil mimarisi etkilerini taşır.
- Plan: İki katlı dikdörtgen planlı yapı; ortada geniş bir salon, iki yanda odalar ve karşılıklı girişlerle düzenlenmiştir.
- İç mekân: Tavan süslemeleri, alçı bordürler ve dökme demir detaylarla zenginleştirilmiştir.
- Bahçe: Köşk, Fevzi Çakmak Caddesi yönüne bakan küçük bir ön bahçe ve arkada daha geniş bir peyzaj alanıyla çevrilidir.
Belhomme Köşkü, hem mimari dili hem de dönemin kültürel çeşitliliğini yansıtan eklektik Levanten tarzının Bornova’daki temsilcisidir.
Tarihî Anılar
Köşk, Cumhuriyet öncesi dönemde Bornova’nın Levanten aileleri arasında bir buluşma noktası olarak anılır.
Ayrıca 6. Cumhurbaşkanımız Fahri Korutürk, genç bir subayken eşi Emel Korutürk ve çocuklarıyla birlikte bu köşkte misafir edilmiştir.
Köşkün o dönemdeki kiracısı, Emel Korutürk’ün kız kardeşi Saynur Hanım’dır.
Restorasyon ve Günümüz Kullanımı
1997 yılında Bornova Belediye Başkanı Prof. Aysel Bayraktar döneminde, Kavala Ailesi tarafından yürütülen restorasyon sonucunda köşk özgün mimari detayları korunarak yenilenmiştir.
Restorasyon sonrasında yapı, Bornova Belediyesi Atatürk Kütüphanesi olarak yeniden işlevlendirilmiş ve halka açık kültürel bir mekân hâline gelmiştir.
Bugün hem Bornovalılar hem de öğrenciler için araştırma ve kültürel etkinlik alanı olarak hizmet vermektedir.
Fotoğraf Galerisi
Mekan Bilgileri
1880’lerde İngiliz Wolf Kardeşler tarafından inşa ettirilen Belhomme Köşkü, eklektik cephe düzeni, İyon başlıklı sütunları ve İtalyan sivil mimarisini yansıtan arka cephesiyle Bornova’nın en zarif Levanten yapılarındandır. Mülkiyeti Xenopoulou, Belhomme ve Türk aileleri arasında el değiştiren köşk, 1997’de restore edilmiş olup bugün Bornova Belediyesi Atatürk Kütüphanesi olarak hizmet vermektedir.


