Köşk
Erzene
Bornova’nın en görkemli yapılarından biri olan Bardisbanian Köşkü, 19. yüzyılın sonlarında inşa edilmiş ve bugün Yeşilay Danışmanlık Merkezi olarak hizmet vermektedir. Bir dönem Bornova Ziraat Mektebi ve Ege Üniversitesi tarafından da kullanılan köşk, mimari güzelliği ve tarihiyle kentin belleğinde özel bir yere sahiptir.
Bornova’nın en görkemli yapılarından biri olan Bardisbanian Köşkü, 19. yüzyılın sonlarında inşa edilmiş ve bugün Yeşilay Danışmanlık Merkezi olarak hizmet vermektedir. Bir dönem Bornova Ziraat Mektebi ve Ege Üniversitesi tarafından da kullanılan köşk, mimari güzelliği ve tarihiyle kentin belleğinde özel bir yere sahiptir.
Günümüzde “Yeşil Köşk” olarak bilinen Bardisbanian Köşkü’nün, 19. yüzyılın son çeyreğinde ithalat ve ihracat işleriyle uğraşan İzmirli tüccar D.A. Bardisbanian tarafından yaptırıldığı tahmin edilmektedir. Köşk, yapıldığı dönemde Bornova tren istasyonunun tam karşısında, Bornova Ovası’na açılan verimli tarım alanlarının başında yer almasıyla Levanten yerleşim kültürünün özgün bir örneğini oluşturur.
1919–1922 yılları arasındaki Yunan işgali döneminde, Yeşil Köşk’ün arka bölümünde bulunan açık alanın Yunan topçu birliklerinin toplanma alanı olarak kullanıldığı, dönem fotoğraflarından belgelenmektedir.
Bardisbanian Köşkü, Bornova’nın 19. yüzyıl Levanten konut tipolojisini yansıtan mimari özelliklere sahiptir:
Not: Taslakta geçen Pandespanian Köşkü’ne ait unsurlardan yalnızca ortak tipoloji olan taş zemin–tuğla üst kat, simetri ve bahçe yerleşimi alınmış; çift kollu merdiven ve portik gibi Bardisbanian’da bulunmayan öğeler metne dahil edilmemiştir.
Köşk, 1865’te Levanten ailelerin girişimiyle kurulan İzmir–Kasaba Demiryolu’nun Bornova İstasyonunun karşısında yer alır. Konumu, dönemin Levanten ailelerinin tarım, ticaret ve ulaşım ağıyla kurdukları yakın ilişkiyi yansıtır.
Ege Üniversitesi tarafından koruma ve bakım süreçleri sürdürülen yapı:
olarak hizmet vermektedir.
Cephe renginden dolayı halk arasında hâlâ “Yeşil Köşk” olarak bilinmektedir.
16 Ocak 2018 tarihli Hürriyet Seyahat yazısında, Selim Onat’ın hazırladığı listede Yeşil Köşk, “Türkiye’nin en görkemli 10 köşkünden biri” arasında gösterilmiştir.
